Kroacia dhe Banka Botërore kanë nënshkruar një marrëveshje prej 100 milionë eurosh me qëllim për të rritur përgatitjen dhe reziliencën ndaj katastrofave, duke u fokusuar veçanërisht në mbrojtjen financiare të familjeve dhe bizneseve kundër rreziqeve natyrore.
Programi, i njohur si Disaster Preparedness and Resilience Development Policy Loan me Catastrophe Deferred Drawdown Option (Cat DDO), synon të ndihmojë qeverinë kroate të mobilizojë shpejt burime pas katastrofave, të mbështesë reagimin emergjent dhe të sigurojë rikuperim të qëndrueshëm.
Një element kyç i iniciativës është zgjerimi i mbulimit të sigurimeve dhe mbyllja e boshllëkut të mbrojtjes financiare të zbuluar nga ngjarjet katastrofike të fundit.
Kroacia është e ekspozuar ndaj rreziqeve të ndryshme natyrore, përfshirë tërmete, përmbytje, rrëshqitje dhe zjarre, si dhe valë të nxehtësisë dhe thatësira.
Humbjet ekonomike vjetore nga këto ngjarje llogariten rreth 0.8% të GDP-së, ndërsa tërmetet shkatërruese të vitit 2020 shkaktuan dëme prej 16.1 miliardë euro, rreth 24% të GDP-së.
Megjithatë, mbulimi i sigurimeve për banesat dhe për pronën mbetet i ulët.
Vetëm 20–25% e pronave rezidenciale janë të sigurta, dhe shumë pak kanë mbulim për tërmete ose rreziqe të tjera natyrore. Kjo do të thotë se më shumë se 75% e pronarëve mund të përballen me të gjithë kostot e humbjeve vetë ose të varen nga ndihma shtetërore pas ngjarjeve të mëdha.
Programi i Bankës Botërore synon të adresojë këtë boshllëk.
Përveç forcimit të infrastrukturës dhe kapaciteteve institucionale, iniciativa përfshin masa për të nxitur përdorimin e sigurimeve ndaj katastrofave, për të mbështetur rikuperimin e popullatës së cenueshme dhe për të integruar sigurimet në reformat kombëtare të reziliencës.
Qëllimi është të zhvendoset rreziku nga buxheti publik dhe familjet individuale drejt mekanizmave privatë të transferimit të rrezikut, një parim kryesor i financimit modern të rrezikut nga katastrofat.
Një komponent kyç është Cat DDO, i cili mundëson Kroacisë të aksesojë financim të menjëhershëm pas një katastrofe natyrore të kualifikuar.
Megjithatë, financimi i kushtëzuar nuk zëvendëson mbulimin privat të plotë të sigurimeve. Përhapja më e gjerë e sigurimeve është thelbësore për të mbrojtur familjet, për të ulur presionin financiar pas katastrofave dhe për të përshpejtuar rikuperimin ekonomik.
Për të nxitur mbulim më të gjerë, autoritetet kroate dhe Banka Botërore planifikojnë fushata ndërgjegjësimi, stimuj për blerjen e sigurimeve të pronës dhe mbështetje teknike për zhvillimin e tregut të sigurimeve. Këto masa pritet të përmirësojnë reziliencën financiare të familjeve dhe të shtetit.
Ndërsa ndryshimi klimatik rrit frekuencën dhe intensitetin e rreziqeve natyrore, forcimi i instrumenteve publike dhe private të financimit të rrezikut, përfshirë sigurimet, do të jetë thelbësor për mbrojtjen e qytetarëve, banesave dhe ekonomisë kroate.
